সাম্প্ৰতিক যুগৰ এগৰাকী প্ৰথিতযশা কবি হৈছে কৰবী ডেকা হাজৰিকা। বহুকেইখন কবিতা সংকলন, সমালোচনা গ্ৰন্থ, উপন্যাস আৰু ভ্ৰমণ কাহিনী আদি ৰচনা কৰি অসমীয়া সাহিত্যৰ ক্ষেত্ৰখনক এক বিশেষ আয়তন প্ৰদান কৰিছে। এই গৰাকী কবিয়ে সত্তৰৰ দশকতে আত্মপ্ৰকাশ কৰি বৰ্তমান সময়লৈকে কাব্য চৰ্চাৰ ধাৰাটি নিৰৱচ্ছিন্নভাৱে প্ৰৱাহিত কৰি ৰাখিছে। তেখেতৰ উল্লেখযোগ্য কবিতা সংকলন কেইখন হ ’ ল–সুবাসিত যি যন্ত্ৰণা, মাটিৰ পৰা মেঘলৈ, চুলি নাবান্ধিবা যাজ্ঞসেনী, এমুঠি সোণালী তৰা ইত্যাদি। ‘ চুলি নাবান্ধিবা যাজ্ঞসেনী ’ কবিতাটোত কৰবী ডেকা হাজৰিকাৰ বৈপ্লৱিক চেতনাৰে সিক্ত এটি সুন্দৰ কবিতা। এই কবিতাটো মহাভাৰতৰ এটি কালজয়ী চৰিত্ৰ যাজ্ঞসেনীৰ ওপৰত আধাৰিত। কবিয়ে কবিতাটোত যাজ্ঞসেনীৰ জৰিয়তে সমগ্ৰ নাৰী জাতিটোকে প্ৰতিনিধিত্ব কৰিছে। যাজ্ঞসেনী ৰূপী নাৰীৰ ক্ষোভ, লাঞ্ছনা, অপমান কবিতাটিত প্ৰকাশ পাইছে আৰু নাৰীৰ মৰ্যদাবোধ আৰু অস্তিত্ব ৰক্ষাৰ বাবে এক বৌপ্লৱিক জাগৰণৰ প্ৰয়োজন কবিয়ে অনুভৱ কৰিছে। যাজ্ঞসেনী হৈছে সেইগৰাকী নাৰী, যিগৰাকীৰ কুৰুক্ষেত্ৰ ৰণৰ সূত্ৰপাত হোৱাত অলপ হ ’ লেও অৰিহণা আছিল বুলিব পাৰি। মহাভাৰতত বৰ্ণিত কাহিনী অনুসৰি দ্ৰুপদ ৰজাৰ নন্দিনী দ্ৰৌপদী অথবা যাজ্ঞসেনী আছিল পঞ্চপাণ্ডৱৰ প্ৰিয়া। ভাতৃবিৰোধৰ পৰিণতিত কৌৰৱ আৰু পাণ্ডৱৰ মাজত পাশা খেল অনুষ্ঠিত হৈছিল। এই পাশা খেলত অন্যান্য দ্ৰব্যৰ লগতে পত্নী দ্ৰৌপদীক পণ ৰাখি পঞ্চ পাণ্ডৱ পৰাজিত হৈছিল। পাশা খেলত জিকি দ্ৰৌপদীক পণ হিচাপে পাই দ্বিতীয় কৌৰৱ দুঃশাসনে ৰাজসভাৰ মজিয়াতে দ্ৰৌপদীৰ বস্ত্ৰ হৰণ কৰিবলৈ উদ্যত হৈছিল। পঞ্চ পতিয়েও দ্ৰৌপদীক সেই ঘোৰ অন্যায়ৰ পৰা উদ্ধাৰ কৰিব নোৱাৰি মৌন হৈ ৰৈছিল। তদুপৰি ধৃতৰাষ্ট্ৰকে আদি কৰি পৰিয়াল-পৰিজন, গুৰুজন সকলো সেই নাৰকীয় দৃশ্যৰ নিৰ্বাক দৰ্শক হৈ ৰৈছিল। এই কবিতাটোত দ্ৰৌপদীৰ স্বাভিমান হৰণৰ সেই দুৰ্ভাগ্যজনক পৰিস্থিতৰ লগত প্ৰাসংগিকভাৱে আধুনিক নাৰীৰ অনুভৱৰ চিত্ৰণ ঘটোৱা হৈছে। সেই প্ৰাচীন নাৰীৰ স্বাভিমানৰ অংকুৰণৰ জৰিয়তে আধুনিক নাৰী জাতিৰ এক অপ্ৰতিৰোধ্য প্ৰতিবাদী সত্তা গঢ়ি তোলাৰ তীব্ৰ হাবিয়াস কবিগৰাকীৰ কবিতাটিত প্ৰকাশ পাইছে। কবিতাটোৰ মাজেদি যুগে যুগে ভাৰতীয় সমাজ ব্যৌৱস্থাত নাৰী কিদৰে পুৰুষৰ হাতৰ পুতলা হৈ নিৰ্যাতিত হৈ আহিবলগীয়া হৈছে তাক প্ৰকাশ কৰাৰ লগতে ইয়াৰ প্ৰতিবাদস্বৰূপে নাৰীক আত্মমৰ্যদা অনুধাৱন কৰি নিজ শক্তিৰে প্ৰাপ্য মৰ্যদা আঁজুৰি ল ’ বলৈ আহ্বান জনাইছে। কবিয়ে কবিতাটিৰ প্ৰথমটি স্তৱকতে নাৰীক নিজ শক্তি সম্পৰ্কে সচেতন কৰি দিছে-